Η Βιολέτα και η Ίριδα στην Αρωματοποιία: Πούδρα Νότες και Χημεία των Ιονονών

Αυτή η μέθοδος σίγουρα εγκαταλείφθηκε για το άνθος της βιολέτας, πιθανώς λόγω πολύ χαμηλής ή ίσως μηδενικής απόδοσης, όπως συμβαίνει και με το άνθος του μυγκέ.

Το φύλλο της βιολέτας, αντίθετα, είναι πιο εύκολο να εκχυλιστεί χάρη στους πτητικούς διαλύτες, αλλά η μυρωδιά του διαφέρει ριζικά από αυτή του άνθους: το απόλυτο φύλλων βιολέτας έχει πράσινη, έντονη, ισχυρή, φυτική μυρωδιά με ελαφρά οσμή σανού.

Ιστορία και Θρύλοι της Βιολέτας

Ο Δίας, ερωτευμένος τότε με την Ιώ, διέταξε τη Γη να δημιουργήσει προς τιμήν της το πιο όμορφο λουλούδι: τη βιολέτα. Επειδή αγαπούσε αυτό το λουλούδι (στα αρχαία ελληνικά: ΙΟΝ ή Ίων, από όπου προέρχεται το όνομα ιονόνη).

Ο Ναπολέων αποκαλούνταν μερικές φορές «Λοχίας Βιολέτα». Έγινε τότε το σύμβολο του ναπολεόντειου αυτοκρατορικού κόμματος. Στην Αγγλία, η μυρωδιά της ήταν από τις πιο δημοφιλείς κατά τη Βικτωριανή εποχή. Ενάρετες, οι βιολέτες συνδέονται συχνά με την απλότητα και τη σεμνότητα.

Χημεία: Η Ανακάλυψη των Ιονονών (1898)

Ο Tiemann και ο Kruger ήταν αυτοί που πέτυχαν το 1898 τη σύνθεση της ιονόνης, αποτέλεσμα μιας χημικής αντίδρασης μεταξύ του citral που απομονώθηκε από το litsea cubeba ή το lemongrass με ακετόνη. Αυτές οι ιονόνες αποτέλεσαν πολύτιμη συνεισφορά στην ιστορία της Αρωματοποιίας του 20ού αιώνα.

Η συνθετική άλφα ιονόνη επέτρεψε στον αρωματοποιό να αναδημιουργήσει τη μυρωδιά του άνθους της βιολέτας και της ίριδας χάρη στην απαλή, λουλουδάτη, πούδρα πλευρά της, και της καραμέλας βιολέτας χάρη στην φρουτώδη πτυχή της. Υπάρχουν 2 ισομερή στην οικογένεια των ιονονών: το άλφα και το βήτα.

Αρώματα που περιέχουν ιονόνες:

• Violette De Parme 1880
• Violette Ambrée 1890
• Prima Violetta Bourgeois 1890
• Vera Violetta (Roger Gallet) 1892

Οι Μεθυλιονόνες

Λίγο αργότερα ανακαλύφθηκε η σύνθεση των μεθυλιονονών. Οι μεθυλιονόνες είναι πιο εύκολες στη χρήση σε μια σύνθεση, έχουν πιο πολύπλευρες νότες: πιο ιριδίζουσες, πιο απαλές και πούδρα από τις ιονόνες. Οι μεθυλιονόνες έχουν επίσης 3 ισομερή: το άλφα, το βήτα και το γάμα.

Υπάρχουν βάσεις που αποκαλούνται επίσης ειδικότητες και δίνουν αυτό το εφέ βιολέτας:

• Le Parmanthème: εφέ αγγουριού + βιολέτας
• L’Iralia: μια πολύ ιριδίζουσα μεθυλιονόνη
• Le Bouvardia
• La Violettine

Αρώματα που περιέχουν τόσο ιονόνες όσο και μεθυλιονόνες:

• L’Origan de Coty 1905
• L’Heure Bleue de Guerlain 1912
• La Violette de Toulouse de Berdoues 1936
• Violetta di Parma de Borsari 1970
• Detchema de Revillon 1953
• Masculin de Karl Lagerfeld 1978
• Paris d’YSL 1983
• Eternity de Calvin Klein 1988
• Trésor de Lancôme 1990
• Tocade de Rochas 1994
• Aimez Moi de Caron 1996
• Verte Violette de L’Artisan Parfumeur 2001
• Flower de Kenzo 2000
• Lolita Lempicka 2004
• Insolence de Guerlain 2006
• Florentina de Delacourte Paris 2016

Η Ίριδα: Η Αγγελιαφόρος των Θεών

«Η Ίριδα είναι η αγγελιαφόρος των θεών, ιδίως της Ήρας, στην οποία έφερνε καλά νέα. Οι μπλε ίριδες έχουν την ίδια σημασία: το χαρμόσυνο μήνυμα, ενώ οι μοβ ίριδες προσδίδουν πιο ρομαντικό τόνο στο μήνυμα».

Iris Pallida vs Germanica

Η Iris Pallida, ιταλικής καταγωγής και πιο συγκεκριμένα από την Τοσκάνη, είναι η πιο περιζήτητη στην αρωματοποιία. Το βούτυρο ίριδας Pallida που προέρχεται από τη ρίζα (ρίζωμα) είναι πολύ ακριβό, καθώς απαιτούνται περίπου 6 χρόνια για να αποκτήσει το πολύτιμο άρωμά του. Η Iris Germanica, άλλη βοτανική ποικιλία (Μαρόκο), έχει εντελώς διαφορετική μυρωδιά από την Pallida, και προσωπικά, την εκτιμώ λιγότερο.

Είναι μία από τις πιο ακριβές πρώτες ύλες στην αρωματοποιία και μία από τις αγαπημένες μου πρώτες ύλες.

• Βούτυρο ίριδας Pallida (θεωρείται ως αιθέριο έλαιο) = περίπου 12.000€ το κιλό.
• Απόλυτο ίριδας Pallida: περίπου 120/140.000 € το κιλό, χρησιμοποιείται σπάνια, λόγω της εξωφρενικής τιμής του.

Οι Ιρόνες: Η Ψυχή της Ίριδας

Στην ίδια οσφρητική οικογένεια με τις ιονόνες και μεθυλιονόνες, βρίσκεται η ιρόνη, ένα από τα φυσικά συστατικά της ίριδας και επομένως πολύ πιο ακριβή. Είναι ένα εξαιρετικό προϊόν, θα μπορούσε κανείς να πει ότι είναι η ψυχή της ίριδας. Το αιθέριο έλαιο την περιέχει σε ποσοστό έως 15%. Αλλά υπάρχουν επίσης ιρόνες σύνθεσης: το άλφα, το βήτα και η ιρονάλη.

Οι ιονόνες και οι μεθυλιονόνες συνδυάζονται θαυμάσια με ακόμη πιο ιριδίζουσες νότες: φυσικές ή συνθετικές ιρόνες ή απόλυτο ίριδας. Πρέπει να διευκρινιστεί ότι το αιθέριο έλαιο ή η κονκρέτ ίριδας προέρχεται από το ρίζωμα και όχι από το άνθος.

Αρώματα που περιέχουν πολύ ιριδίζουσες νότες:

• Après l’Ondée de Guerlain 1906
• Iris Jacques Fath 1947
• Iris Silver Mist de Lutens 1994
• L’Infusion d’Iris de Prada 2007
• Florentina de Delacourte Paris 2016

Ευχαριστώ τον Maurice Roucel, αρωματοποιό που θαυμάζω βαθύτατα, έναν από τους ελάχιστους αρωματοποιούς με υπόβαθρο χημικού, με τον οποίο ανέπτυξα τα αρώματα L’instant de Guerlain, Insolence de Guerlain και Valkyrie.

Μου έδωσε την έμπνευση για αυτό το άρθρο, κατά τη διάρκεια της εξαιρετικά εξειδικευμένης και τεχνικής διάλεξής του για τις ιονόνες: ένα σύνθετο θέμα που προσπάθησα να σας μεταφέρω με απλούστερο τρόπο και ελπίζω το καλύτερο δυνατό.