Nuty zwierzęce i cyweta: Historia i zastosowanie w perfumerstwie

Historia nut zwierzęcych

Nuty zwierzęce zostały odkryte po raz pierwszy około 330 r. p.n.e. przez Aleksandra Wielkiego. Były niezwykle użyteczne dla perfumiarzy, którzy cenili moc ich zapachów i doskonałą odporność na parowanie.

Nuty zwierzęce były już znane Egipcjanom w starożytności (sama Kleopatra szczególnie ceniła zapach cywety).

Tradycyjne zastosowanie i ewolucja

Na początku wieku niemal wszystkie perfumy były tworzone z kompozycji nut zwierzęcych. Służyły nie tylko jako utrwalacze, ale nadawały też okrągłość zapachom i uczestniczyły w nutach bazy.

Choć zapach surowego produktu jest niezwykle mocny, łagodnieje po włączeniu do innych wońi, takich jak róża, jaśmin i ylang-ylang, i często poprawia spójność perfum, wnosząc łagodność niemal afrodyzjakową.

W wyniku działań organizacji ochrony zwierząt, nuty zwierzęce są dziś w większości zakazane (z wyjątkiem ambry szarej, której pozyskiwanie nie wiąże się z cierpieniem zwierząt).

Obecnie piżma te są coraz mniej obecne w perfumerstwie, ponieważ nie odpowiadają już oczekiwaniom konsumentów, którzy na ogół nie cenią ich zapachu.

Czym jest cyweta?

Słowo „cyweta” oznacza zarówno zwierzę, jak i wydzielane przez nie substancje. Jest to mały ssak drapieżny, przypominający kunę, pochodzący z Etiopii. Nazywany jest też „kotem abisynskim”.

Zwierzę produkuje w okolicach okołoanalnych wydzieliny w formie tłuszczu, które pozwalają mu znakować terytorium.

Metody ekstrakcji i kontrowersje

Aby wyodrębnić ten tłuszcz, przeprowadzano zabieg łyżkowania (bolesny dla zwierzęcia) mniej więcej co dziesięć dni, podczas gdy cywety były hodowane przez rolników w ciasnych klatkach.

Wielkie marki same próbowały przez pewien czas zakładać fermy hodowli cywet w klatkach, ale były one systematycznie otwierane przez lokalnych aktywistów: przedsięwzięcie to się nie powiodło. Ze względu na trudną ekstrakcję tłuszczu, cena produktu była bardzo wysoka.

Różne zastosowania cywety

Produkcja tego surowca pochodziła w ogromnej większości z Etiopii i bardzo wielu rolników żyło z hodowli cywet (sytuacja ta zmieniła się bardzo nagle, gdy opinia publiczna, zaalarmowana przez media i ekologów, zmieniła sposób konsumpcji).

Tradycje etiopskie i przechowywanie

Cyweta była używana przez Etiopów w formie czystego tłuszczu (smarowali się nim w wieczory ślubne – był to dla nich rzadki i ceniony zapach). Tłuszcz z cywety był przechowywany w rogach zebu, które pozwalały na jego konserwację (mogły pomieścić od 400 gramów do kilograma produktu).

Produkt, początkowo w formie miękkiej pasty, z czasem twardniał, ułatwiając transport.

Związek z tytoniem

Cyweta służyła między innymi do aromatyzowania tabaki. Ponadto nazwa „cyweta” długo oznaczała sklepy tytoniowe (niektóre noszą tę nazwę do dziś).

Zapach cywety i jej zastępstwo

Zapach cywety jest bardzo gwałtowny, szczególnie zwierzęcy, a nawet kałowy. Traktowany jest rozpuszczalnikiem lotnym i infuzjowany w alkoholu. Infuzja jest techniką polegającą na moczeniu tłuszczu z cywety w ciepłej cieczy (oleju lub alkoholu).

W latach 70. XX wieku działania i kampanie obrońców zwierząt skłoniły większość perfumiarzy do rezygnacji z jej użycia.

Synteza: Cyweton

Dziś cyweta jest zastępowana produktami syntetycznymi, takimi jak cyweton, lub bazą stworzoną przez perfumiarza-twórcę, złożoną z mieszanki kilku syntetycznych surowców zwierzęcych, do których czasem dodawane są elementy roślinne o zapachach zwierzęcych.

Cyweta była obecna w:

• Jicky od Guerlain
• Mouchoir de Monsieur od Guerlain
• N° 5 od Chanel (wersja z 1925 roku)

Perfumy te zostały następnie przeformułowane, aby dostosować się do wymagań opinii publicznej.