Białe piżma w perfumiarstwie: od nuty czystości po zmysłowość

Inspiracja i tworzenie: moja historia z piżmem

Podczas moich podróży na Bliski Wschód odkryłam zwyczaj mężczyzn i kobiet polegający na nakładaniu olejków na bazie piżma na całe ciało przed nałożeniem perfum (delikatne mieszanki nut piżmowych naturalnych i syntetycznych).

Wkrótce napiszę artykuł o naturalnym piżmie animalnym (por. Piżmo animalne), pochodzącym od kabargi, mimo że niestety nie można go już stosować.

Odkryłam również w Libanie kwiat bardzo zbliżony do gardenii (por. Białe kwiaty), zwany foul, który pokochałam. To właśnie podczas tej ostatniej podróży zrodził się pomysł połączenia białych piżm z foul.

W rezultacie powstały perfumy Cruel Gardénia z kolekcji L’Art et la Matière marki Guerlain. Praca ta powstała we współpracy z perfumiarzem o potrójnym obywatelstwie — syryjskim, amerykańskim i francuskim: Randą Hammami.

“Musquinade”

Białe piżma zainspirowały mnie również do stworzenia L’Instant Magic, nad którymi pracowałam z tym samym perfumiarzem. Chciałam nadmiaru białych piżm ubranych w dużą ilość pięknych surowców naturalnych (por. Migdał naturalny). Wymyśliłam tę nazwę — “Musquinade” — nawiązując do słynnej “Guerlinade”.

W dwóch słowach: guerlinade wyraża “orientalną stronę” Guerlain. Pragnę zwrócić uwagę na perfumy Mitsouko, Aqua Allegoria, Vétiver de Guerlain, Eaux de Cologne, Jardins de Bagatelle, Chant d’Arômes, Parure i wiele innych. Te perfumy nie posiadają Guerlinade, ale łączy je głębia i silna osobowość.

Cztery kategorie piżm syntetycznych

W jednym z komentarzy pojawiła się wzmianka o piżmach nitrowych (obecnie zakazanych). Aby być precyzyjną w kwestii tych piżm syntetycznych (por. Nuty syntetyczne), konieczne było dostosowanie się do prawa i przepisów oraz ich zastąpienie. Oto wyniki moich badań: od ponad stulecia stworzono liczne molekuły chemiczne jako zamienniki naturalnego piżma.

1. Piżma nitrowe (zakazane w LVMH)

Są najstarsze — opracowane od 1888 roku przez A. Bauera. Olfaktorycznie są to najbardziej pudrowe piżma.

• Piżmo ambrette: które przemysł sam sobie zakazał od 1981 roku ze względu na właściwości fototoksyczne i neurotoksyczne.
• Piżmo ksylenowe (1893) i piżmo ketonowe (1894): Oba te piżma zostały wykryte (w śladowych ilościach) w ludzkim mleku matki.
• Piżmo moskene (1932) i piżmo tibetene: Oba obecnie zakazane w Europie, nie dlatego, że stanowiły zagrożenie, ale ponieważ przemysł nie chciał sfinansować — z powodu ich mniejszego zastosowania — testów toksykologicznych mogących wykazać ich pełne bezpieczeństwo.

2. Piżma policykliczne (lata 1955-1970, zakazane w LVMH)

Te piżma policykliczne, które są hojne i okrągłe i działają jako nuty bazy (por. Nuty bazy), są tanie, a przede wszystkim pachną czystością i dobrze przylegają do tkanin. Uznaje się je za słabo biodegradowalne.

Ponadto zostały wykryte w niewielkich ilościach w ludzkim mleku matki. Nie są w trakcie zakazywania. Producenci detergentów sami ograniczają ich stosowanie ze względu na ochronę środowiska.

• Tonalid (IFF 1967) dość drzewny, ziemisty (12 euro/kg).
• Galaxolid (1954) czysty, okrągły i owocowo-jeżynowy (IFF), bardzo powszechnie stosowany najpierw w produktach funkcjonalnych, a potem w perfumiarstwie niszowym (6 euro/kg).
• Fixolid.
• Celestolid (IFF).

3. Piżma makrocykliczne (jedyne dozwolone w LVMH)

Są najnowsze i najczęściej stosowane; niektóre z nich są naprawdę drogie. Jak dotąd nie są przedmiotem żadnych oskarżeń ani ataków medialnych.

• Muskon (Firmenich): pudrowy, futrzany, nuta lekko animalna, nieco staromodna moim zdaniem (480 euro/kg).
• Muscenone (Firmenich): pudrowy (400 euro/kg). Ten uwielbiam!
• Exaltolid (Firmenich): kwiatowy, anielski. Odkryty w nasionach ambrety.
• Habanolid (Firmenich): metaliczny, woskowy, drzewny, pudrowy.
• Ambrettolid (Givaudan): ambrowy, owocowy. Znaleziony w soku z dzięgla.
• Globalid (Symrise): zwiewny i czysty.
• Musc T (Takasago) lub brasylat etylenu: może być stosowany dla uzyskania efektu galaxolidu, Musc T jest łatwy w użyciu, okrągły i delikatny.
• Dihydro ambrettolid i ambrettolid: owocowy, przypominający ambrettę.
• Cosmon (kaptyw Givaudan): pudrowy, pozwala nadać kompozycjom efekt piżma nitrowego — uważam go za wyśmienity.
• Nirvanolid (Givaudan).
• Astroton (Firmenich).

4. Piżma “liniowe” lub alicykliczne

Wreszcie czwarta kategoria — nowa generacja piżm zwanych “liniowymi” lub alicyklicznymi. Te ostatnie piżma mają efekt lnu i bawełny.

• Helvetolid (1990): czysty, biały, mleczny, owocowo-piżmowy, bardzo skuteczny (Firmenich).
• Serenolid (Givaudan): delikatny, pudrowy.
• Moxalon (Givaudan).
• Romandolid (Firmenich).
• Applelid, Nebulon, Sylkolid: najnowsze piżma mają bardziej delikatne i owocowe akcenty.

Kilka przykładów perfum piżmowych

Oto niepełna lista perfum zawierających nuty piżmowe:

• L’Instant Magic marki Guerlain
• Bvlgari pour Homme
• Mûre et Musc marki L’Artisan Parfumeur
• Flower by Kenzo (Muscenone w nadmiarze)
• La Cologne marki Mugler
• White Musk marki Body Shop
• Original Musk marki Kiehl’s
• Jovan Musk marki Jovan
• Narciso Rodriguez For Her
• Fleur de Peau Diptyque
• Clair de Musc Serge Lutens
• Blanche Byredo
• Musc Invisible Juliette has a Gun
• Jasmine Musc Tom Ford
• Musc de Soie Van Cleef
• Musc Imperial Atelier Cologne
• Musc Outreblanc Guerlain
• Chloe
• Chance Eau Tendre Chanel
• Musc Pallida Hermès
• Eyes Closed Byredo
• Palermo Byredo
• Alto Astral Byredo
• The Musc Essentiel Parfums
• Parisian Musc Matière Première
• Un Musc marki Obvious

Dodatkowo nuta “piżma animalnego”:

• Musc Ravageur marki Frédéric Malle
• Muscs Koublaï Khän marki Serge Lutens
• Musk Tonkin marki Parfum d’Empire