De Muzen van Guerlain: Van Keizerinnen tot Romanheldinnen
Achter veel Guerlain-parfums tekent zich een vrouwelijke figuur af. Eerbetoon in de vorm van een olfactieve reverence gemaakt aan een keizerlijke of koninklijke figuur, het parfum wordt zeer snel een verfijnde en intieme uitdrukking van het liefdesgevoel.
Dit liefdesbewijs openbaart zich eerst met Aimé Guerlain: Voilà pourquoi j’aimais Rosine, dat hij in 1900 creëert, is daarvan het meest welsprekende getuigenis.
Echte vrouwen of gedroomde vrouwen, gekroonde hoofden of figuren omgeven door glorie uit de kunstwereld, heldinnen van hun tijd of van romans, ze hebben allemaal het beeld van vrouwelijkheid belichaamd, boegbeelden van een tijdperk waarvan Guerlain de aura wist te bestendigen in baanbrekende parfums.
De Gekroonde Hoofden: Eugénie, Victoria en Sissi
Te beginnen met de Eau de Cologne Impériale, gecreëerd in 1830, die Keizerin Eugénie in 1853 weet te verleiden, die ze aanvankelijk exclusief wil en later zal dit Guerlain de titel van gepatenteerd parfumeur van Hare Majesteit opleveren.
De legende wil dat de hevige migraine waaraan de Keizerin leed in deze frisse en hesperide Eau de Cologne een onverhoopte verlichting vond (inderdaad was er een overdosis oranjebloesem) waarvoor Pochet et Du Courval de emblematische bijenfles zullen creëren.
Maar Koningin Victoria, Isabella van Spanje, Sissi en, in hun voetsporen, alle hoven van Europa, hadden niet op deze keizerlijke zegen gewacht om alleen bij Guerlain te zweren.
De Boeketten van de Adel
Vanaf 1840 zien we in de winkel aan de rue de la Paix talloze boeketten bloeien:
- Bouquet van de Gravin van Jersey
- Bouquet van de Hertogin van Bedford
- Bouquet van de Markiezin van Londonderry
- Bouquet Prinses Amélie van Furstemberg (later gedoopt Bouquet de Furstemberg) voor de hoven van Centraal-Europa
Wat de Koningin van Roemenië betreft, zij zal deel uitmaken van de happy few voor wie Guerlain een uniek parfum zal creëren. Zeer snel zal de eerbetoning aan de rang plaatsmaken voor die welke de gevoelens inspireren, zoals getuige parfums zoals Marie-Christine of Nice Dear.
Jicky (1889): De geheime liefde
Maar het is Jicky, in 1889, dat werkelijk deze pagina van de moderniteit opent, zowel door zijn gemengde compositie, voor het eerst mengend (enkele synthetische producten: coumarine, linalool, en vanilline, verwerkt in veel natuurlijke producten), als de dubbele evocatie van zijn naam.
Deze laatste zou geïnspireerd zijn op zowel de liefkozende bijnaam gegeven door Aimé Guerlain aan zijn neef Jacques als die van een jonge Engelse op wie hij verliefd was geworden toen hij in Groot-Brittannië studeerde. Is het vanwege deze dubbelzinnigheid dat Jicky de vrouwen in eerste instantie zal desoriënteren en eerst door de mannen zal worden geadopteerd?
Ik denk ook dat zijn gedurfde compositie verrassend was, na de alomtegenwoordigheid van solifloren, hier is een parfum, multi-facetten, met een zeer aromatische opening, rustend op een fougère-akkoord met vrij mannelijke connotatie, maar verassing!
Achter deze topnoot verbergt zich: het hypervrouwelijke en vurige oosterse akkoord dat voor Jacques de inspiratiebron zal worden van Shalimar. Jicky revolutionair dus, op meer dan één titel, was het eerste product dat de naam “parfum” droeg, ongelooflijk feit, het doet nog steeds vandaag de dag mannen en vrouwen bezwijken.
Jacques Guerlain: De verliefde parfumeur
Aan het einde van de eeuw zal Jacques Guerlain definitief de figuur van de verliefde parfumeur opleggen, nieuwe odes aan zijn muzen componerend, met het zeer expliciete Voilà pourquoi j’aimais Rosine en het meer vluchtige Vague Souvenir.
In 1904 zal Jacques Guerlain voor een bevriend paar het mooiste huwelijkscadeau componeren dat men zich kan dromen: Een duo Voilette de Madame en Mouchoir de Monsieur beide gepresenteerd in de “slakkenfles”, gouden voor Madame en wit voor Monsieur, beide gekoesterd in de prachtige rode doos.
Kadine (1911): De prinses van de Bosporus
In 1911 is Jacques Guerlain nog steeds geïnspireerd door een andere muze: een grande dame, La Kadine, prinses van het paleis en vrouw van de sultan, in haar koninkrijk van de Bosporus, was een vrouw van grote schoonheid die een neus en een gehemelte bezat zonder weerga, ze kon raden, voor een kruid, of de regio waar het vandaan kwam een grote droogte of een ongewone vochtigheid had gekend.
Bloemig en poederachtig, vanillenoten, iris, jasmijn en bergamot vermengend, Kadine is naar het beeld van deze muze, teder en delicaat, als een sluier van liefkozing.
De Heldinnen van Roman en Opera
Aan het begin van de roaring twenties zijn het de legendarische of romanachtige heldinnen die Guerlain sommige van zijn grootste parfums van liefde zullen inspireren en verder…
Mitsouko (1919): Het Japanse mysterie
Gecreëerd in 1905 maar gelanceerd in 1919, Mitsouko is de centrale figuur van “La Bataille”, een roman geschreven door Claude Farrère, vriend van Jacques Guerlain. Deze voornaam, die “mysterie” betekent in het Japans, laat doorschijnen een jonge vrouw des te mooier omdat ze nobel en waardig blijft ondanks de emoties en de verboden passie die haar beroeren.
Dit enigmatische parfum is een chypre van nieuwe generatie, fruitige noten (eerste gebruik van aldehyde C14) verenigend met een houtachtige en chypre basis die het geheim van zijn verleiding intact heeft gehouden.
Shalimar (1925): De eeuwige liefde
Van charme is altijd de vraag in 1925, maar deze keer is het voor de oosterse schoonheid van Mumtaz Mahal dat Shalimar zal bezwijken. Ware “tempel van de liefde” (dat is de vertaling van zijn naam in het Sanskriet), dit eerste grote oosterse parfum is een prachtige evocatie van een fabuleuze tuin.
Het herbergde de liefdes van de Mogol keizer Shah Jehan en zijn favoriete echtgenote Muntaz Mahal wiens verdwijning hem ontroostbaar zal achterlaten en ter nagedachtenis van wie hij de Taj Mahal zal laten bouwen.
Shalimar, nu belichaamd door de sublieme Natalia Vodianova die ook onze muze wordt voor make-up en verzorgingsproducten. In de Verenigde Staten, een andere Franse muze: Gabrielle Lazure, heeft Shalimar belichaamd, maar dat is al lang geleden.
Liu (1929): De heldin van Puccini
Het exotisme dat Shalimar inspireerde is een sterke trend van het eerste kwart van de eeuw. De “art deco” stijl vestigt de smaak voor elders, het zoeken; Azië fascineert des te meer omdat men geleidelijk Japan ontdekt. De opera Turandot zal deze fascinatie voor Aziatische heldinnen bevestigen, hun gevoel voor het sublieme en de opoffering, met het personage van Liu.
Deze jonge dienares, verliefd op Prins Calaf, zal liever sterven dan zijn bijnaam te onthullen: “Liefde”. Het is als eerbetoon aan deze figuur die alle vrouwelijke deugden belichaamt dat Jacques Guerlain in 1929 het parfum Liu creëert.
Zijn Baccarat-flacon, van zwart glas, geïnspireerd door een Chinese theedoos die toebehoorde aan de familie Guerlain, bevat een delicaat bloemig en poederachtig parfum.
