De Kunst van het Parfumeren van Cosmetica: Geschiedenis en Culturele Invloeden

Geschiedenis van het parfumeren: Van de Oudheid tot de Islam

Oliën, parfums, zalven, schmink en verfstoffen… er zijn weinig sporen bewaard gebleven van de cosmetische producten die in het klassieke Griekenland werden gebruikt.

Vanaf de 7e eeuw voor Christus profiteerden de Grieken van de ontwikkeling van de handel met het Nabije Oosten om hun parfums te ontwikkelen met Judeabalsem, kaneel, saffraan, styrax, wierook en mirre in olijf- en amandeloliën (zie “Over Geuren” van Theophrastus).

In de 1e eeuw na Christus in Rome bestond er een grote verscheidenheid aan parfums die ter plaatse werden geproduceerd of uit verschillende regio’s van het Rijk kwamen. Het Foliatum of parfum van rijke vrouwen was zeer in zwang, evenals het Koninklijk Parfum met 24 aromaten en 3 hulpstoffen.

Alle Parfums van de Aarde (Islamitische Wereld)

Een zeer bekende hadith, toegeschreven aan de Profeet Mohammed, zegt: “Voorwaar, God is mooi en houdt van Schoonheid”. Zo ontwikkelde de islamitische samenleving van de Middeleeuwen een verfijnde smaak voor bloemen, planten en aromatische balsems. Parfum doordrong het dagelijks leven in moskeeën en privéruimten. De Andalusiërs parfumeerden hun interieurs met geuren op basis van Indische aloë en sandelhout, harsen (wierook, mirre) en dierlijke stoffen.

Parfums van het verlangen (China)

Een fantasie uit de Chinese traditie wil dat de mooiste vrouw degene is wier lichaam een zo subtiel parfum uitstraalt dat het met haar versmeltt. De vrouw na het avondbad is een terugkerend thema in de Chinese literatuur. Fris opgemaakt na haar bad, bedekt met een roze poeder waarvan het subtiele parfum haar zijden kleding doordringt. Onder de Tang-dynastie ontstond een nieuw geloof: het geparfumeerde poeder versmelt uiteindelijk met het lichaam.

Eau de toilettes en Cosmetica van de 17e tot de 19e eeuw

Toiletazijnen en geurwaters waren het voorrecht van de 17e eeuw als producten voor Toilette en Gezondheid: 55 geurwaters waaronder de Azijn van de 4 Rovers, de Mille Fleurs van Maille.

Pierre François Guerlain bood een grote verscheidenheid aan waters aan waaronder L’Eau de Campan, L’Eau Ambrée, Laurierwater en de Bloemenwaters: citroen, vlierbes, roos, komkommer, lavendel, viooltje, heliotroop en producten uit de Nieuwe Wereld: amber, musk, kruiden en gepersonaliseerde waters.

Melk met Komkommer, Rozenmelk van Guerlain, jaar 1880. Eau de bloembladen van Oranjebloesem. Amandelmelk verfrist de teint, Benzoeënboter verfraait de huid, Irismelk verfrist de teint en blekt de huid. Maagdelijke melk op basis van benzoë en rozenwater, melkachtige emulsie. Kersalcoholaat voor de tanden.

• Bloom of Rose, Vinaigre de Rouge, vloeibare lippenstift Le Damask Drop.
• Vloeibare schmink, Spierolie, ontharingpoeder Sapoceti, witte walviszeep met roos.

Het Moderne Tijdperk: De Beauty Business

Voorheen behorend tot het domein van het intieme en ambachtelijke, is Schoonheid in de loop van de 20e eeuw een belangrijke maatschappelijke inzet geworden. Van nauwelijks gewijzigde basisrecepten van cold cream geparfumeerd met rozenwater; de Nivea-crème (1911), de 8-uurscrème van E. Arden (1935), Nutrix van Lancôme (1936), Secret de Bonne Femme van Guerlain (1900).

De vooruitgang van een specifieke chemie, ondersteund door grote laboratoria van deze merken, bracht een omwenteling teweeg in de schoonheidssector. Synthetische parfums verschenen in cosmetische producten: Dual Finish van Lancôme, Rouge Baiser, aardbeicrème van Guerlain.

Vanaf de jaren 1960 werd de Noord-Amerikaanse markt de belangrijkste cosmeticamarkt met spelers als Revlon, Estée Lauder en Coty die de cosmetica democratiseerden. Producten voor mannen verschenen rond 1960 (Basic Homme Vichy, Old Spice, Biotherm Homme 1985).

De olfactieve culturele invloeden

Een socioculturele olfactieve reis door de standaarden van elke regio:

In Europa

• Babygeuren: Johnsons Baby Talc
• De Cologne: het allereerste parfum
• Fougère: het parfum van toiletzeep en van mannen
• Lavendel: een reeds vernieuwde geur
• De Roos: de onvermijdelijke referentie
• Nivea, Elnett, Mixa: de archetypes van olfactieve invloed

In de Verenigde Staten

• Babygeuren: Johnsons Baby Talc
• Van Cologne met Citrusnoten naar “Komkommer Meloen”-noten

In Brazilië

• Babygeuren: Johnsons Baby Talc
• Lavendel Alfazema
• “Erva Doce” of Steranijs, infusie zoals kamille

De Toekomst van het Parfumeren: Wetenschap of Kunst?

Het parfum is zeer belangrijk: de effecten ervan overstijgen de eenvoudige appreciatie van de geur. Het is een van de functionele actieve ingrediënten van het product. Het werkt op 2 niveaus, bewust en onbewust, om de perceptie van de werkzaamheid van het product en het plezier dat het de consument biedt te vergroten.

De verscheidenheid aan schoonheidsuitdrukkingen weerspiegelt de culturele diversiteit van de wereld. Het parfumeren van cosmetica begeleidt de culturele en universele waarden van schoonheid: dankzij de wetenschap draagt het parfumeren bij aan en versterkt het de werkzaamheid. Dankzij de kunst geeft het parfumeren door zijn esthetische vorm plezier en welzijn.