De Varenachtige Familie: Het mythische akkoord van de mannelijke parfumerie (Lavendel, Tonka, Geranium)
Een parfum heeft een architectuur, dat wil zeggen dat het is opgebouwd rond een samenstelling van 5 tot 10 componenten. Dit noemen we « een akkoord », zoals in de muziek. Het hoofdthema van een parfum wordt bepaald door dit hoofdakkoord. Het is als het ware de ziel ervan.
De olfactieve families maken het mogelijk de parfums te classificeren, volgens het Comité Français du Parfum (CFP). Elk hoofdthema kan worden aangekleed met een of meerdere facetten.
1. Oorsprong en geschiedenis: Van Napoleon tot Fougère Royale
De geuren van de varenachtige familie bezitten niet de geuren van de plant genaamd « varen » (die reukloos is).
Na de trend van zware en dierlijke parfums, introduceert Napoleon I de mode van de Eaux de Cologne. Iets later, in dezelfde beweging, zal de varenachtige familie de mannelijke parfumerie revolutioneren.
Deze naam werd gegeven door de creatie van het parfum Fougère Royale in 1882 door parfumeur Paul Parquet (Houbigant), dat een nieuwe stijl van herenparfums zou opleveren. De geur Fougère Royale was overigens zeer geliefd bij Guy de Maupassant.
Het tijdperk van het schone en de varens was dominant tot de jaren 60 en deze familie werd opnieuw populair aan het begin van de jaren 2010.
2. Samenstelling van het varenachtige akkoord
Het akkoord is in de eerste plaats samengesteld uit: bergamot, lavendel, rozige noten (geranium), vetiver, mos, tonkaboon en/of coumarine.
Rond dit varenachtige akkoord kunnen verschillende noten een rol spelen in de orkestratie:
- In de topnoten: U vindt aromatische noten (lavendel, lavandin, rozemarijn, tijm, scharlei, alsem, anijsnoten, kamille, laurier, munt) en hesperiedennoten (cf. De hesperiedenfacet).
- In de hartnoten: De geranium (Pelargonium rosat met een rozengeur), het anjerakkoord of de roos. De sinaasappelnoot geeft een modernere toon (Methyl Anthranilaat) en soms kan er benzylsalicylaat aanwezig zijn (cf. De zonnige facet).
- In de basisnoten: De tonkaboon of zijn belangrijkste molecuul coumarine, vetiver, boommos, soms vanille, ambernoten, leer- of muskusnoten.
3. Is het varenachtige akkoord voorbehouden aan mannen?
Het is in essentie een mannelijke familie, een zeer populaire familie. Het geeft een olfactieve indruk van scheerschuim, zeep, een gevoel van hygiëne. Laten we niet vergeten dat mannen tot deze parfumfamilie zijn gekomen via het scheren.
De evolutie van de familie: Van schoon naar sensueel
Deze familie is in de loop der tijd geëvolueerd: gepoederd, leerachtig, hesperied, oosters. Ze is gemoderniseerd in de loop der tijd, hetzij vanwege wetgeving (beperking van eikenmos), hetzij om een jonger cliënteel aan te spreken.
De parfums van de varenachtige familie worden gewaardeerd om hun verspreiding, hun kracht en hun aanwezigheid. In het verleden werden ze gekenmerkt door hun « hygiëne »-karakter. Maar tegenwoordig, dankzij de aanwezigheid van houtsoorten, rondere en warmere noten zoals amber- of leernoten, worden ze genuanceerder, warmer en misschien minder gericht op « viriel ».
Moderne varianten
- De nieuwe frisheid: Om het moderner te maken, kan de parfumeur het bekleden met een nieuwe frisheidfacet (cf. De facet nieuwe frisheid). In dat geval geeft de olfactieve indruk een eigentijdser effect: de sfeer van een man die uit zijn douche komt.
- De oosterse varen: Het amber- of oosterse facet (cf. De oosterse familie) toegevoegd aan het varenachtige akkoord in Brut van Fabergé zal een nieuwe oriëntatie geven aan deze familie.
4. Een nieuwe trend van de varens (Vibrerende houtsoorten)
Deze familie staat bekend als zeer viriel, verkwikkend, dynamisch. Men ziet haar tegenwoordig georkestreerd met fruitige facetten of amberachtige houtachtige noten of zeer vibrerende, krachtige en viriele houtachtige noten zoals Z11, Karanal, Ambrocénide, Limbanol, of noten in dezelfde stijl.
Enkele damesparfums met het varenachtige akkoord
Hoewel mannelijk, heeft de varen de vrouwen verleid. Het parfum Canoë van Dana in 1936 en recenter het damesparfum van Dior: Hypnotic Poison herneemt het varenthema aangekleed met gourmandnoten: vanille en tonkaboon (cf. De gourmand facet).
5. Parfums met het varenachtige akkoord
- Invictus – Paco Rabanne
- One Million – Paco Rabanne
- Fuel for Life – Diesel
- R – Paco Rabanne
- Brut – Fabergé
- Sauvage – Dior
- Bleu – Chanel
- Géranium pour Monsieur – Frédéric Malle
- L’Orpheline – Serge Lutens
- Guerlain Homme – Guerlain
- Drakkar Noir – Guy Laroche
- Pour un Homme – Caron
- Kouros – Yves Saint Laurent
- Gucci by Gucci – Gucci
- Fleur du Mâle – Jean Paul Gaultier
- Chrome Legend – Azzaro
- Jicky – Guerlain
- Mouchoir de Monsieur – Guerlain
- Cerruti 1881 for Men – Cerruti
- Eternity for Men – Calvin Klein
- Egoïste Platinum – Chanel
- English Lavender – Yardley
- Azzaro pour Homme
- Cool Water – Davidoff
- Dolce & Gabbana pour Homme
- Eau de Minthé – Diptyque
