Eau de Cologne: Tarih, Faydalar ve Taze Fragranslar Rehberi

Eau de Cologne’un Tarihi

İlk Eau de Cologne, XVIII. yüzyılda ortaya çıktı. Jean-Paul Feminis, o dönemde “aqua admirabilis coloniae” ya da “Eau Admirable de Cologne” adıyla bilinen parfümlü suları ilk kez ticari olarak satışa sundu.

Feminis hayatını kaybettiğinde sırrını yeğeni Gian Maria Farina’ya emanet etti. O günden bu yana, orijinal Eau de Cologne Gian Maria Farina’nın sekizinci nesil torunları tarafından Köln’de üretilmeye devam etmektedir.

Bu baş döndürücü başarı, başka firmaları da bu fragransı üretmeye yöneltti. Böylece, günümüzde hâlâ satışta olan bir diğer ünlü Eau de Cologne olan Muelhens’in N° 4711’i 1792’de doğdu.

Eau de Cologne’un Faydaları

O dönemde Eau de Cologne, yüksek dereceli alkol içinde (şarap özü) çözülmüş çeşitli narenciye karışımından oluşuyordu. Dönemin hijyen koşulları çok iyi olmaktan uzaktı; dolayısıyla bu tür ürünler mucizevi bir su, hatta bir panacea (Macar Kraliçesi Suyu gibi) olarak kabul ediliyordu.

İyileştirici niteliği o denli belirgindi ki satılan her şişeye, bu “mucizevi suyun” kullanımlarını ve etkilerini ayrıntılı biçimde açıklayan küçük bir prospektüs ekleniyordu. Böylece, yaşlıların özellikle çok hızlı bir kalp atışını yavaşlatmak için 50 ila 60 damla Eau de Cologne’u şarap özüyle karıştırarak içebileceği söylenirdi.

Baş ağrılarını geçirmek için bu fragransı birkaç dakika boyunca solumak da tavsiye edilirdi.

1727’de Köln Tıp Fakültesi, Feminis tarafından üretilen “Eau Admirable”ın tıbbi özelliklerini tanımaya kadar ileri gitti.

İmparatorluk Sarayında Eau de Cologne (Napoléon ve Eugénie)

Eau de Cologne’un büyük bir kullanıcısı olan Napoléon Bonaparte, sefere çıkmadan önce çizmelerine bir şişe sıkıştırırdı. Hem kendisi hem de dairelerini ve atını kokutmak için aylık ortalama 43 litre tükettiği anlatılır.

Daha sonra Napoléon, içilmesi gereken tüm ilaçların formüllerinin açıklanmasını zorunlu kılan bir ferman yayımlamak durumunda kaldı. Formülün sırrını korumak amacıyla Eau de Cologne yalnızca harici kullanım için reçete edildi ve bugün bildiğimiz ürün haline geldi.

İmparatoriçe Eugénie ise ağır migren sorunuyla boğuşuyordu ve Pierre-François-Pascal Guerlain’den kendisine çok taze ama son derece sakinleştirici bir Eau de Cologne yaratmasını istedi. Guerlain bunu ustalıkla başardı; sakinleştirici özelliklere sahip portakal çiçeği (bkz. Çiçekler) uçucu yağı olan petit grain’in yüksek dozunu kullandı. İmparatoriçe ürünü tek başına kullanıyordu; ta ki Pierre-François-Pascal Guerlain’e ticari olarak satışa çıkarma izni verene dek.

Ürün büyük başarı kazandı ve parfümcü, Napoléon III tarafından İmparatorluk Sarayının Resmi Tedarikçisi unvanıyla onurlandırıldı. Arılarla süslenmiş bu muhteşem şişe (İmparatorluğu simgeleyen 69 arı), bugün tüm dünyada satılmaktadır. Pierre-François-Pascal Guerlain için bu, beş kuşak parfümcüye uzanan şöhretin başlangıcıydı.

Eau de Cologne’un Bileşimi ve Yapısı

Eau de Cologne‘un geleneksel yapısı tonik üst notalardan oluşur: bergamot, limon, portakal, neroli, petit grain, mandalina, greyfurt; zaman zaman verbena ve portakal çiçeği gibi aromatik bitkiler de eşlik eder.

• Klasik Eau de Cologne: %99 doğal ürünlerden oluşur. 60°’lik alkol içinde %2 ile %6 konsantre içerir. Narenciyeli notaları tamamen uçucudur; yoğun bir tazelik sağlar ancak kalıcılığı düşüktür.
• Modern Eau de Cologne: Geleneksel yapıyı (narenciye, petit grain) korur; ancak daha iyi kalıcılık ve yayılım için sentetik moleküllerden yararlanır. Ayrıca daha fazla alt nota (baharatlar, odunsu notalar, müskler) içerir.

Eau Fraîche: Kalıcı Evrim

XX. yüzyılın ikinci yarısından itibaren Eau de Cologne’dan ilham alan Eau Fraîche’ler ortaya çıkmaya başladı. Bu su türleri hafifçe chypre’e yakın (yosun veya paçuli ile), odunsu (vetiver veya sedir gibi) ve çiçekli alt notalara sahip olup Firmenich’in ünlü “Hédione” molekülünü de içerir.

Bu son bileşen, taze notaların kalıcılığına katkıda bulundu: Guerlain’in (Dior) Eau Sauvage‘ından Eau de Guerlain‘e, Eau de Rochas‘a uzanan bir silsile oluşturdu. Bu Eau Fraîche’ler, daha çok katmanlı yapıları sayesinde çok daha kalıcı ve yayılımcı hale geldi.

Modern ve Trendde Olan Eau de Cologne’lar

Şu sıralar ultra modern, şeffaf, canlandırıcı ve müskü bir koku izine sahip Eau de Cologne’ların sahneye çıkışına tanıklık ediyoruz. Bunların arasında Calvin Klein’ın CK One‘ı yer alıyor. Eau de Cologne havasıyla, “Bulgari Thé” fragransının Eau de Toilette’inden alınan çok özgü bir çay notasından oluşan tonik bir akora eşlik ediyor.

Aynı tarzda anılmaya değer başka sular da var: Thierry Mugler’in muhteşem Eau de Cologne’u, Dior Eau de Cologne’ları ya da “Cologne d’Allure Homme Sport”, Eau de Cologne du Parfumeur veya Guerlain’in Cuvée Secrète’i. “Aquas Allegorias” serisindeki gibi son derece taze fragranslar da mevcuttur.

Diğer Konsantrasyonlarla Karşılaştırma

Parfümeri aynı zamanda alkol konsantrasyonu değişen başka pek çok fragransı da bünyesinde barındırır:

• Extrait de Parfum: Hacim ve varlık sunar. Birkaç damla yeterlidir. Doğrudan cilde uygulanır; bir günlük kalıcılık sağlar. Ekstrait’ler genellikle 98°’lik alkol içinde %20 ile %40 konsantre içerir.
• Eau de Parfum: “Esprit de Parfum” olarak da adlandırılan bu ürün, koku izi/kalıcılık açısından mükemmel bir uzlaşıdır. 90°’lik alkol içinde %7 ile %30 konsantre içerir. Delacourte Paris’in fragransları Eau de Parfum olarak sunulmaktadır (%15 ile %20 arası).
• Eau de Toilette: Daha taze ve hızlı yayılan üst notalar bakımından daha zengindir; 80°’lik alkol içinde %6 ile %20 konsantre içerir.